verhalen

Een selectie van publicaties, grotendeels over Zuidoost-Europese aangelegenheden. Veel meer publicaties zijn te vinden op Donau, het magazine over Midden- en Zuidoost-Europa.

‘Ik word hier behandeld als afval’

Dit was absoluut niet wat Duncan zich had voorgesteld. Hij neemt me apart om zijn beklag te doen. Hij stinkt en hij weet het. Het is het eerste waar hij zich voor verontschuldigt. ‘Ik heb me niet kunnen wassen. Ik slaap hier in een gat in de grond. En ik word behandeld als een crimineel.’ Duncans pure verontwaardiging werkt ontnuchterend. Hij is echt geschokt. Twee jaar en tien bezoeken aan migranten op de Balkanroute later blijft het me bij. De ervaren illegalen die om hem heen staan zijn het gesol met mensen allang gewend. Ik ben het ook gewend. ‘Wat had je anders verwacht?’ door Joost van Egmond
In 2013 bivakkeerde Joost van Egmond voor het eerst enkele dagen bij het vluchtelingenkamp Bogovađa in Servië, dat in de zomer van 2015 zou uitgroeien tot een knooppunt in de tocht van honderdduizenden vluchtelingen uit Syrië en elders. Dit artikel is een terugblik uit 2015 op dat eerste bezoek. Onder het artikel staat de oorspronkelijke radioreportage uit 2013.

Joegoslavië: Een prachtland op papier

In één van de galerijen van het Koninklijk Paleis in Belgrado staat een beeld van de Kroatische artiest Ivan Mestrović. Prachtig uitgelicht onder de bogengalerij symboliseert het het optimisme waarmee romantici het nieuwe Koninkrijk van Slovenen, Kroaten en Serviërs begroetten.

mestrovic Mestrović gold in die jaren als de huisbeeldhouwer van koning Aleksandar Karađorđević, ‘de vereniger’ die het paleis liet bouwen. Het nieuwe koninkrijk met de lange naam, dat later zou worden omgedoopt in Joegoslavië, was voor Mestrović een harmonieus samengaan van de Zuid-Slavische volkeren, en bovenal een bevrijding van ‘zijn’ Kroatië van de Oostenrijks-Hongaarse overheersing.

Het was dan ook een koude douche toen premier Milenko Vesnić hem toebeet: ‘Als jullie denken dat we hier allemaal als gelijken staan, dan hebben jullie de situatie nog niet goed begrepen’. Mestrović tekende het voorval op in zijn memoires, inmidddels gedesillusioneerd met Joegoslavië.

Door Joost van Egmond

Dit artikel verscheen in 2014 in dagblad Trouw/De Verdieping als aflevering in een serie over de Eerste Wereldoorlog

Vesnić claimde voor zijn land Servië de overwinning in de oorlog, die ten koste van enorme offers was behaald. Servië was bovendien met Montenegro het enige land dat als zelfstandige staat tot Joegoslavië toetrad. Vesnić zag Servië graag als de bevrijder van de andere volken in Joegoslavië. Maar die bevrijding had een prijs. Servië was wat Vesnić en vele anderen betrof de baas.

Hongarije jaagt daklozen op, maar waarheen?

Wie 500 euro kan missen leeft niet op straat. Toch is dat de boete die Hongaarse daklozen boven het hoofd hangt als ze betrapt worden op ‘wonen in de openbare ruimte’.

Door Joost van Egmond

Jozsef trekt de dekens nog eens goed over zich heen. Op deze koude vroege winterochtend blijft hij liever liggen. Dan gaat er minder warmte verloren. Een fleurige mok staat klaar voor wie hem geld wil geven. “Ik lijd aan hart- en longproblemen”, zegt het kaartje ernaast. “Ik moet het zonder veel dingen doen. Help mij alstublieft eten en medicijnen te kopen.”